İran, AB’nin nükleer mutabakat taslağına karar basamağında

Tahran’da “Gazeteciler Günü” sebebiyle düzenlenen merasime katılan Abdullahiyan, gazetecilere nükleer muahedenin hayata geçirilmesi konusuna ait açıklamalarda bulundu.

Abdullahiyan, “AB tarafından sunulan nükleer muahede taslağıyla ilgili son değerlendirmelerimizi içeren yazılı metni saat 24.00’e kadar göndereceğiz” dedi.

İran heyetinin müzakereler için Viyana’ya hareket ettiğini aktaran Abdullahiyan, “Eğer görüşlerimiz kabul edilirse, Dışişleri Bakanları toplantısında metne son halini vermeye ve muahedeyi duyurmaya hazırız. ABD, Viyana görüşmelerinde İran’ın iki husustaki teklifine nispeten katıldı. Bu bahisler metne dönüştürülmeli.” sözlerini kullandı.

İRAN İLE NÜKLEER MÜZAKERELER

İran ile 2015’te imzalanan nükleer muahedenin tekrar tam manasıyla uygulanmasını sağlama ve ABD’nin mutabakata dönüşünün ele alındığı görüşmeler, Nisan 2021’den bu yana aralıklarla Viyana’da yapılıyordu.

Viyana’da Rusya, Çin, Almanya, Fransa, İngiltere ve İran’dan üst seviye temsilcilerin iştirakiyle yapılan müzakerelere, eski ABD Lideri Donald Trump devrinde 2018’de muahededen tek taraflı çekilen Washington, AB aracılığıyla dolaylı iştirak sağlıyordu.

Washington, Tahran’ın mutabakattaki taahhütlerine geri dönmesini isterken, İran idaresi ise nükleer muahededen ayrılan taraf olarak öncelikle ABD’nin muahedeye dönerek tüm yaptırımları kaldırmasını ve muahededen tekrar ayrılmayacağına dair garanti vermesini talep ediyor.

Taraflar son olarak Mart 2022’de toplanmış, AB Dış İlgiler ve Güvenlik Siyaseti Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, “dış etkenler” nedeniyle görüşmelere orta verildiğini duyurmuştu.

Borrell’in 25 Haziran’daki Tahran ziyaretinde, ABD ile İran ortasında AB aracılığıyla yapılan dolaylı görüşmelerin Doha’da sürdürülmesine karar verilmişti. 29 Haziran’da yapılan görüşmelerde de ilerleme sağlanamadığı açıklanmıştı.

AB Dış İlgiler ve Güvenlik Siyaseti Yüksek Temsilcisi Borrell, 20 Temmuz’da İran ile ABD ortasındaki uyuşmazlığı çözmek için taraflara yeni bir taslak metin sunduğunu duyurmuştu. Tahran ve Washington idareleri de AB’nin sunduğu yeni tahlil tekliflerini olumlu karşıladıklarını açıklamıştı.